Auteur: admin

Guy vocht tijdens de Slag om Frankrijk (tussen september 1939 en juni 1940) en nam deel aan talloze raids over de grens in Duits Saarland. Hij landde op 6 juni 1944 in Normandië en vocht met het Franse 1er Bataillon de Fusiliers Marins onder bevel van commandant Philippe Kieffer, ingedeeld als luitenant bij het Britse 4e Commando. Om zich te kunnen aansluiten bij de Vrije Franse marinecommando’s (Commando Kieffer), stond hij zijn officiersstatus vrijwillig af. Hij kreeg eerst de rang van second-maître (een onderofficiersrang, vergelijkbaar met sergeant of kwartiermeester bij de marine). 

Met deze rang nam hij op 6 juni 1944 als sectieleider deel aan de landingen in Normandië (Hij wordt nog gespeeld in de film “the longest day” door de acteur George Rivière ).
In het verdere verloop van de strijd werd hij bevorderd tot officier, Enseigne de vaisseau de 2e classe (luitenant-ter-zee 3e klasse)
Op 1 november 1944,  tijdens de landing in Vlissingen, droeg hij de rang van Enseigne de vaisseau 1re classe (Luitenant-ter-zee der 2e klasse). De twee strepen (galons) op zijn schouder duiden hier op.

Het landingsvaartuig waar hij in zat werd getroffen door een Duitse granaat. De munitie achterin het vaartuig ontplofte en 3 commando’s waren op slag dood, Guy de Montlaur raakte gewond in zijn gezicht door granaatscherven. Het landingsvaartuig zonk en nog vier commando’s lieten het leven. De overgebleven commando’s klauterde naar de enorme antitankpalen die langs de stranden in de grond waren geslagen. Ze beklommen de palen en kwamen zo bij de Oranjemolen terecht. Zijn vriend, commando Guy Vourch die deze foto vlak daarna genomen heeft zei over zijn houding tijdens de landing: “Gewond, aan mijn zijde, weigerde hij zich te laten evacueren. Zijn moed grensde aan onbeschaamdheid. Hij was vernederend voor de vijand“. Guy ontving zeven onderscheidingen en het Légion d’honneur. 

Na de oorlog, en tot aan zijn dood, wijdde Guy de Montlaur zich aan zijn ware passie: schilderen. De fysieke en psychologische littekens van de oorlog hebben zijn werk diepgaand beïnvloed. De gezichtswonden die hij opliep lieten meerdere niet opereerbare granaatfragmenten achter in de buurt van zijn oog, wat hem de rest van zijn leven immense fysieke pijn en slapeloosheid bezorgde. Hij bracht zijn laatste jaren door in Normandië en kocht een huis vlakbij de stranden waar hij in 1944 was geland, om zich dichter bij de regio te voelen die hem zo had gevormd. Hij stierf op 10 augustus 1977 op 59-jarige leeftijd en koos ervoor om begraven te worden in Ranville, naast zijn gesneuvelde commando-kameraden.

Patrick Churchill is geboren in Oxford op 29 maart 1924. Hij groeide op in Swinburne Road, Iffley, en na het verlaten van school op 14-jarige leeftijd ging hij werken bij Morris Motors voor het vervaardigen van onderdelen voor Hurricanes en Spitfires.
Hij had zijn zinnen gezet op het worden van een gevechtspiloot en in 1941 bood hij zich aan bij de RAF op 17-jarige leeftijd. Hoewel hij werd geaccepteerd na het passeren van de medische tests werd hij geïnformeerd dat hij zou moeten wachten tot hij 18 werd voordat hij werd opgeroepen. In plaats van dat af te wachten ging hij bij de Royal Marines. Na zes weken basistraining en verdere geavanceerde training, werd hij gedetacheerd bij de Mobile Naval Base Defence Organisation (MNBDO) gestationeerd in Zuid-Wales, als een instructeur in vliegtuigherkenning voor een zoeklichtbatterij.

Bezorgd dat de oorlog aan hem voorbij zou gaan bood hij zich aan voor de ‘Hazardous Service’ en werd gedetacheerd bij Royal Marine Armoured Support Group. Volgens eigen zeggen omdat “it sounded more exciting than peeling potatoes!”. Uitgerust met speciaal aangepaste Cromwell-tanks genaamd Centaurs Mk. IV was het de taak van deze eenheid om vuursteun te bieden aan de aanvalstroepen. Pat Churchill was pas 20 jaar oud toen de invasie van Normandië begon op 6 juni 1944. Tijdens de eerste golf landde hij op Juno Beach  en de tank waar Patrick in zat was de enige die het strand ongeschonden kon verlaten. Tegen het einde van de dag hadden ze zich zo’n 6 Kilometer landinwaarts gevochten.

Na een zware maand vechten in Normandië werd Patrick Churchill overgeplaatst naar No. 4 Commando dat deel uitmaakte van de 1st Special Service Brigade. Binnen deze brigade kreeg hij de functie van RM Signaller (radioman) en werd hij toegevoegd aan de Franse 6 Troop onder leiding van kapitein Philippe Kieffer. Op de vroege ochtend van 1 november 1944 landde Patrick Churchill met No. 4 Commando in de Vlissingse Slijkhaven. Als radioman moest Churchill de communicatie van de Franse troepen verzorgen. Zijn eenheid kreeg als taak om het cruciale kruispunt op het Betje Wolffplein in te nemen en te behouden zodat Duitse versterkingen de straten niet konden bereiken. Churchill en zijn kameraden kwamen muurvast te zitten. Zij moesten zich 24 uur lang verschansen in een hoekpand (toen drogisterij ‘De Vijzel’). Al die tijd lagen zij onder intensief vuur vanuit de beruchte Duitse Naereboutbunker en van vijandelijke sluipschutters die boven in de torenkranen van scheepswerf De Schelde zaten verborgen. Ondanks deze penibele situatie wist Patrick Churchill op zijn post te blijven, wat een belangrijke bijdrage leverde aan de succesvolle herovering van de stad.

De ervaringen tijdens de oorlog tekenden Patrick Churchill maar maakten hem geen verbitterd man. Hij sprak geregeld over de Duitse gesneuvelden die hij zag. Niet als ‘vijand’, maar als slachtoffers van een fatale oorlog waarbij hij vooral aan hun achtergebleven ouders dacht. Deze instelling van verzoening kwam ook tot uiting in de liefde. Hij trouwde met Karin, een vrouw uit het zwaar gebombardeerde Duitse Dresden. Zij was een begaafd beeldhouwster die onder meer een borstbeeld van Winston Churchill ontwierp dat later aan koningin Elizabeth II werd geschonken.
Ter ere van de 60ste verjaardag van D-Day in 2004 was Churchill een van de uitverkoren Britse veteranen die in het Franse Arromanches de Légion d’Honneur opgespeld kregen door president Jacques Chirac.
Hij heeft Vlissingen na de oorlog nog vaak bezocht ter herdenking. Zijn connectie met de havenstad en de kameraden die daar sneuvelden, onder wie zijn goede vriend William Harvey, bleef zijn hele leven ijzersterk. Op Uncle Beach in Vlissingen bevindt zich een herdenkingssteen met een gedicht van de hand van Pat Churchill om de zware strijd te memoreren. Pat Churchill stierf op 28 juni 2018 op 94-jarige leeftijd. Ter vervulling van zijn laatste wens is een deel van zijn as op 1 november 2018 over de Vlissingse Slijkhaven uitgestrooid waarmee hij voorgoed werd herenigd met de mannen die hij daar was kwijtgeraakt.

Pat was ook een niet onverdienstelijk dichter en heeft ons 2 mooie gedichten nagelaten. Het eerste gedicht heeft betrekking op de landing in Normandië en het 2e gedicht staat op de steen bij het betreden van Uncle Beach aan de landzijde.

Gedicht 1:
“The beach was quiet now, the battle done.
But in my mind, the fight had just begun.
I saw my mates again, so young and brave.
And heard the silent voices from the grave.
They gave their lives, for others to be free.
And that is why, I wish to stay by the sea.”

Gedicht 2:
Near this spot November 1944,
Commandes jumped ashore.
they did their task and did it well,
Commando no.4.

So stay awhile but spare a thought 
for thirty day’s before.

the dykes were breached and 
with it brought a deadly tide of war.

A warning given, it was said
but where were they to go?

A heavy price the innocent paid 
for the freedom today we know.

Soldaat John Stoddart, door zijn familie Jack genoemd, werd geboren op 25 maart 1903 in Newcastle-upon-Tyne, Tyne and Wear, Engeland. Hij  meldde zich op 23 oktober 1920, op 17-jarige leeftijd, aan voor een diensttijd bij de Royal Scots (nr. 26333). Hij diende in India van 18 februari 1922 tot 10 april 1926. Hij werd op 22 oktober 1932 ontslagen uit militaire dienst waarna hij ging werken als mijnwerker in de Burghlee kolenmijn in Loanhead. Hij woonde bij zijn zus op 65 Dobbie’s Road in Bonnyrigg en bleef ongetrouwd.

Op 6 november 1939 meldde hij zich aan bij de Royal Scots Fusiliers TA (Territorial Army, vrijwillige reserve-eenheden van het gelijknamige Britse linie-infanterieregiment, voornamelijk gerekruteerd uit Zuidwest Schotland) en werd vervolgens overgeplaatst naar het Royal Berkshire Regiment. Daarna sloot hij zich aan bij No. 4 Commando en diende met hen in Noordwest-Europa. Als eind dertiger de loodzware Commando training voltooien en deelnemen aan een frontlinie operaties getuigt van een uitzonderlijke fysieke en mentale conditie. Hij was letterlijk de “oude rot” in zijn eenheid.

4 Commando, 1 Troop  vormde samen met 2 Troop de eerste aanvalsgolf in Vlissingen. Zij landden op 1 november 1944 om exact 05:45 uur (onder codenaam Keepforce) bij de Slijkhaven. Hun taak was cruciaal: het veiligstellen van een bruggenhoofd  zodat de rest van het commando en later de 155th Infantry Brigade veilig aan land konden komen. Terwijl ze de dijk bij de Oranjemolen overklommen, kwamen ze onder direct vuur te liggen van Duitse stellingen in de stad. 1 Troop kreeg de taak om de Duitse 75mm-geschutspositie bij de Oranjemolen uit te schakelen. Dit lukte vrij snel, ze verrasten 20 Duitse soldaten in hun bunker.

John Stoddart was lid van een machinegeweer sectie. Later op de dag, tijdens de opmars door de stad, komen ze onder zwaar vuur te liggen vanuit een mitrailleurnest op de tankmuur op doelwit “BEXHILL” (Betje Wolfplein). Vanuit de gebouwen aan het plein schieten Duitse schutters op alles wat beweegt. De locatie kreeg later de bijnamen “Hellfire corner” en “Crossroads”. Als de sectie onder dekking van een rookgordijn en ondersteunend Brenvuur is overgestoken blijkt dat men het statief voor het machinegeweer niet heeft meegenomen. Bij een poging dit statief op te halen wordt John Stoddart dodelijk geraakt door een sluipschutterkogel.

Zijn onderscheidingen waren: de 1939/45 Ster, de Franse en Duitse Ster, de Defence Medal en de War Medal 1939-1945.

Private John ‘Jack’ Stoddart werd aanvankelijk begraven in Dokhaven, 04-11-1944, nr 1. Op 2 mei 1946 werd hij met volledige militaire eer herbegraven naast zijn gevallen kameraden op het “Cross of Sacrifice”, Bergen-op-Zoom War Cemetery, Ruyvenshoveweg, Bergen op Zoom. (Grafreferentie: 15-A-11).

William Young Harvey werd geboren in 1915 in North Shields, Tyne and Wear, Engeland. Hij kreeg onderwijs aan de Spring Gardens School. Voor het uitbreken van de oorlog werkte hij in de Scott’s Sweet Factory en later als mijnwerker in de Seghill Colliery.
Hij ontmoette zijn vrouw, Margaret, in Troon, Ayrshire, Schotland, waar ze trouwden en zich vestigden op Alderside Avenue 7. Samen kregen ze een zoon, die ook Bill werd genoemd.

Harvey sloot zich aanvankelijk aan bij het Territorial Army, waar hij zes jaar diende. Daarna meldde hij zich vrijwillig aan voor speciale dienst en voegde zich bij de elite No.4 Commandos dat was samengesteld uit vrijwilligers van verschillende Britse legeronderdelen, hierdoor behielden de militairen van de Royal Artillery vaak hun oorspronkelijke rangen (zoals Gunner) terwijl ze dienden als elitetroepen binnen specifieke eenheden zoals 3 Troop waarin Bill Harvey diende.

No. 4 Commando is opgericht in Juli 1940 in Weymouth, Engeland en de maanden daar na werden gebruikt om de manschappen te trainen. In oktober 1940 verplaatste de eenheid zich naar Schotland (onder andere Inveraray) voor zware fysieke en amfibische trainingen ter voorbereiding op kustaanvallen.

De eerste grote inzet was op 4 Maart 1941: Operation Claymore (Noorwegen). Samen met No. 3 Commando voerde No. 4 Commando een uiterst succesvolle overval uit op de door de Duitsers bezette Lofoten. Ze vernietigden visoliefabrieken (gebruikt voor de productie van explosieven), namen Duitse krijgsgevangenen en wisten geheime Enigma-codeboeken buit te maken.

Op 19 Augustus 1942 volgde Operation Jubilee (Dieppe, Frankrijk)
Tijdens de beruchte (en grotendeels bloedige) aanval op Dieppe, landde No. 4 Commando op de rechterflank bij Varengeville. Hun missie was het uitschakelen van de gevaarlijke Duitse kustbatterij ‘Hess’. De aanval was een schoolvoorbeeld van een commando-operatie en een van de weinige absolute successen van die dag.

6 Juni 1944: Operation Overlord (D-Day, Normandië)**
Als onderdeel van de 1st Special Service Brigade landde No. 4 Commando in de ochtend op *Sword Beach* (Queen Red sector). Hun doel was het veroveren van een Duitse vesting en kustbatterij in Ouistreham. Daarna stootten ze door het binnenland in om zich aan te sluiten bij de luchtlandingstroepen bij de Pegasusbrug en de heuvelrug bij Amfreville. Ze bleven hier tot september 1944 in zware strijd verwikkeld.

In September 1944 werd de eenheid teruggetrokken naar de Isle of Wight in Engeland om uit te rusten, te hergroeperen en nieuwe vrijwilligers op te leiden.

Op 1 November 1944 volgde Operation Infatuate I (Vlissingen, Nederland). Het openen van de haven van Antwerpen was van cruciaal belang voor de bevoorrading van de geallieerde opmars naar Duitsland. Om dit te bereiken moesten de geallieerden de zwaar verdedigde Scheldemonding zuiveren, die werd bewaakt door Duitse kustbatterijen op Walcheren. No. 4 Commando landde in de vroege ochtend bij het Slijkhaventje naast de Oranjemolen (Uncle Beach). 3 Troop kreeg de taak om snel naar hun eerste grote verzamelpunt en hoofddoelwit te trekken met de codenaam “BRAEMAR.” (Bellamypark). Ze rukten op door de stad via de Wilhelminastraat en de Nieuwstraat maar de opmars stuitte op gedesorganiseerde, maar felle Duitse weerstand vanuit bunkers en mitrailleurnesten. Ze vochten zich letterlijk straat voor straat, huis voor huis, een weg door de binnenstad van Vlissingen. Bij deze straatgevechten sneuvelden diverse mannen van 3 Troop met een Royal Artillery-achtergrond. Bill Harvey kwam met zijn sectie uiteindelijk aan bij het einddoel, het Bellamypark. Aangezien oversteken risicovol was zei hij tegen zijn beste vriend en getuige bij zijn huwelijk Alex “Mac” MacAulay die ook in No. 4 Commando diende: “Laat mij maar eerst gaan. Ik heb een machinepistool, jij slechts een geweer”. Bij het oversteken van het Bellamypark werd Gunner Bill Harvey, 29 jaar oud, dodelijk getroffen door Duits mitrailleurvuur.

Gunner Harvey werd aanvankelijk begraven in Biervliet, achter de plaatselijke rooms-katholieke kerk. Op 5 juni 1946 werd hij met volledige militaire eer herbegraven naast zijn gevallen kameraden op het “Cross of Sacrifice”, Bergen-op-Zoom War Cemetery, Ruyvenshoveweg, Bergen op Zoom. (Grafreferentie: 19-B-6).
In Vlissingen wordt zijn naam herdacht op de “Uncle Beach” Roll of Honour aan de Oranjedijk. Bovendien bevindt zich op de hoek van de Nieuwstraat en het Bellamypark een plaquette die speciaal aan hem is gewijd, met de tekst: “Ter nagedachtenis aan de Schotse soldaat William ‘Bill’ Young Harvey, sneuvelde hier op 01-11-1944.”
Hij wordt ook herdacht op het Commando Memorial “Area of Remembrance”, Lochaber, Scottish Highlands, Scotland.

MacAulay overleefde de slag om Walcheren en de rest van de oorlog. Hij kreeg later de hartverscheurende taak om een brief te schrijven aan Margaret, bij wiens huwelijk hij als ‘best man’ naast Bill had gestaan, om haar te vertellen hoe haar man was gestorven.

In 2024 en 2025 zendt Omroep Zeeland een mooie TV serie over de Slag om de Schelde uit Op Oorlogspad. Militair historicus Hans Sakkers en filmmaker Klaas van de Ketterij trekken de provincie door opzoek naar verhalen en plaatsen die te maken hebben met de Tweede Wereldoorlog in Zeeland. Ook Vlissingen komt natuurlijk regelmatig voorbij.

Terugkijken kan via: https://www.youtube.com/watch?v=jKQUHetbYlU&list=PLNpU5SavfCodgzNkdbePIsJEPzKsdhMoJ